เชื้อไวรัสฮันตา

โรคติดเชื้อไวรัสฮันตา คืออะไร?

โรคติดเชื้อไวรัสฮันตา (Hantavirus infection) เป็นโรคติดต่อจากสัตว์สู่คนที่เกิดจากเชื้อกลุ่ม RNA ในตระกูล Hantaviridae ซึ่งพบในสัตว์ฟันแทะ เช่น หนู เป็นแหล่งรังโรคสำคัญ เชื้อสามารถแพร่สู่คนและก่อให้เกิดอาการรุนแรงได้ ระยะฟักตัวประมาณ 2-4 สัปดาห์ บางกรณีอาจสั้นเพียงไม่กี่วันหรือนานได้ถึง 2 เดือน มีหลายสายพันธุ์ ได้แก่ สายพันธุ์ Andes ในทวีปอเมริกา ก่อให้เกิดโรค Hantavirus Pulmonary Syndrome (HPS) ซึ่งมีอาการคล้ายไข้หวัดใหญ่ตอนแรก แล้วลุกลามเป็นปอดอักเสบ รุนแรงจนเสียชีวิตได้สูง อัตราการเสียชีวิตอยู่ที่ 35-50% ส่วนในทวีปเอเชียและยุโรป สายพันธุ์ที่พบบ่อยได้แก่ Hantaan ที่ก่อโรค Hemorrhagic Fever with Renal Syndrome (HFRS) ซึ่งมีอาการคล้ายไข้หวัดใหญ่ตอนแรกแล้วลุกลาม เกิดเลือดออก ไตวาย และอวัยวะล้มเหลวหลายระบบ อัตราการเสียชีวิตอยู่ที่ 1–15%

สาเหตุของการติดเชื้อไวรัสฮันตา

สัมผัสสารคัดหลั่งของผู้ป่วยในสายพันธุ์ Andes (คนสู่คน) ซึ่งพบได้น้อย

กลุ่มเสี่ยงติดเชื้อไวรัสฮันตา

ผู้ประกอบอาชีพเกี่ยวข้องกับการจัดการขยะ ภาคเกษตรกรรม งานก่อสร้าง หรือทำงานในพื้นที่เสี่ยงต่อการสัมผัสสัตว์ฟันแทะ

แนวทางการรักษาเชื้อไวรัสฮันตา

ปัจจุบันยังไม่มีวัคซีนหรือยารักษาเฉพาะสำหรับไวรัสฮันตา การรักษาจึงเป็นไปแบบประคับประคองอาการและเฝ้าระวังภาวะแทรกซ้อนอย่างใกล้ชิด เช่น ให้ออกซิเจน ใช้เครื่องช่วยหายใจ การควบคุมสารน้ำ และในรายที่มีอาการรุนแรงอาจต้องใช้เครื่องพยุงการทำงานของหัวใจและปอดเทียม

แนวทางการป้องกันเชื้อไวรัสฮันตา

สวมถุงมือและหน้ากากอนามัย เมื่อต้องทำความสะอาดพื้นที่อับชื้น หรือบริเวณที่มีมูลหนู

Q&A หลากคำถาม มีคำตอบ เกี่ยวกับ"เชื้อไวรัสฮันตา"

ไวรัสฮันตาอันตรายแค่ไหน?

- ไวรัสฮันตาได้รับการจับตามองจากความรุนแรงของโรค แม้จำนวนผู้ติดเชื้อจะไม่มากเท่าโรคระบาดอื่น แต่ผู้ป่วยมักมีอาการหนักทรุดลงอย่างรวดเร็ว และเกิดภาวะหายใจล้มเหลวได้ องค์การอนามัยโลกระบุว่า การระบาดล่าสุดบนเรือสำราญมีอัตราการเสียชีวิตค่อนข้างสูง อย่างไรก็ตาม ความเสี่ยงในประเทศไทยยังอยู่ในระดับต่ำ และยังไม่มีหลักฐานว่าโรคนี้จะแพร่ระบาดในวงกว้างแบบ COVID-19

แนวทางการตรวจวินิจฉัยไวรัสฮันตา

- การวินิจฉัยทำได้โดยการตรวจหาสารพันธุกรรมของเชื้อด้วยวิธี PCR หรือการตรวจหาแอนติบอดีในเลือด ร่วมกับการตรวจเลือดทั่วไปและภาพถ่ายรังสีปอด ต้องอาศัยห้องปฏิบัติการเฉพาะทางและพิจารณาร่วมกับอาการและประวัติความเสี่ยงของผู้ป่วย

รายงานอ้างอิง สาขาวิชาโรคติดเชื้อและอายุรศาสตร์เขตร้อน ภาควิชาอายุรศาสตร์. (2569). ไวรัส ฮันตา คืออะไร? รู้ไว้ ป้องกันได้. กรุงเทพฯ: คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล

ฝ่ายไวรัสระบบประสาทและระบบไหลเวียนโลหิต. (2569). โรคติดเชื้อไวรัสฮันตา (Hantavirus). กรุงเทพฯ : สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุข กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์.