มะเร็งลิ้น

ปัญหาในการบดเคี้ยวและกลืนอาหารลำบาก

การสูญเสียเนื้อลิ้น อาจมีผลต่อการพูด พูดลำบาก ออกเสียงไม่ชัดเจน มีเสียงแหบ หรือมีผลต่อการรับประทานอาหาร แต่เนื้อลิ้นส่วนที่ยังอยู่จะสามารถรับรสชาติได้เท่าหรือใกล้เคียงของเดิม

สูบบุหรี่ต่อเนื่องยาวนาน จนสารเคมีในบุหรี่ เช่น นิโคติน ทาร์ ระคายเคืองในช่องปากและลำคอ รวมถึงการเผาไหม้ของของเหลวในบุหรี่ไฟฟ้า ทำให้เกิดอนุมูลอิสระ ซึ่งเป็นสารที่ทำลายเซลล์ จนนำไปสู่การเกิดมะเร็ง งานวิจัยพบว่า หากสูบบุหรี่เกิน 30 มวนต่อวัน จะเพิ่มความเสี่ยงในการเป็นโรคมะเร็งลิ้นได้มากกว่าคนทั่วไปถึง 4 เท่า

เคี้ยวหมาก ทำให้ระคายเคืองเนื้อเยื่อในช่องปาก เพราะในหมากมีสารก่อมะเร็งที่เรียกว่า ‘ไนโตรซามีน’ ทำให้โปรตีนในช่องปากเปลี่ยนแปลงจนกลายเป็นมะเร็งได้

มีแผลเรื้อรังที่ลิ้น เช่น มีฟันผุ ขอบฟันคมจนทำให้เกิดแผลที่ลิ้น ซึ่งส่งผลต่อการอักเสบเรื้อรัง

มีประวัติสมาชิกในครอบครัวเคยป่วยด้วยมะเร็งในช่องปากหรือมะเร็งลิ้นมาก่อน

การติดเชื้อไวรัสเอชพีวี (HPV) ซึ่งเป็นไวรัสชนิดเดียวกับที่เป็นสาเหตุการเกิดโรคมะเร็งปากมดลูก โดยเฉพาะ HPV สายพันธุ์ 16 และ 18 มีที่มาจากเพศสัมพันธ์โดยใช้ปากหรือลิ้น (Oral sex) สัมพันธ์กับการเกิดมะเร็งบริเวณลำคอและโคนลิ้น

เบื้องต้นแพทย์จะตรวจประเมินขนาดของก้อนหรือแผล และตัดตัวอย่างชิ้นเนื้อตรวจทางพยาธิวิทยา อาจทำ CT Scan หรือเอกซเรย์คอมพิวเตอร์คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า MRI ร่วมด้วย เพื่อดูขนาดของก้อนเนื้อเพิ่มเติม

การผ่าตัดมะเร็งที่ลิ้น เหมาะสำหรับผู้ป่วยที่มีก้อนเนื้อมะเร็งขนาดเล็กและยังไม่แพร่กระจายไปยังอวัยวะส่วนอื่น แพทย์จะรักษาด้วยการผ่าตัดขนาดเล็ก เพื่อนำก้อนเนื้อมะเร็งบริเวณลิ้นออก กรณีที่ก้อนเนื้อมีขนาดใหญ่หรือแพร่กระจายไปยังอวัยวะส่วนอื่น แพทย์อาจต้องตัดบางส่วนของลิ้น เนื้อเยื่อ หรือต่อมน้ำเหลือง บริเวณใกล้เคียงออกไปด้วย

กรณีคลำพบต่อมน้ำเหลืองที่คอโต แพทย์จะพิจารณาผ่าตัดเลาะต่อมน้ำเหลืองออก เพื่อควบคุมมะเร็งลิ้นไม่ให้แพร่กระจายไปยังต่อมน้ำเหลืองที่คอ

หากสูญเสียเนื้อลิ้นมาก อาจจำเป็นต้องนำเนื้อเยื่อบริเวณอื่นมาซ่อมแซม เพื่อให้ลิ้นมีรูปร่างและทำงานใกล้เคียงภาวะปกติ เช่น ผิวหนังบริเวณต้นขา หน้าแข้ง แขนด้านใน มาซ่อมแซม โดยย้ายเนื้อเยื่อของ ร่างกายพร้อมกับเส้นเลือดที่ไปเลี้ยง ทั้งเส้นเลือดดำและเส้นเลือดแดงจากตำแหน่งหนึ่งไปยังอีกตำแหน่งหนึ่งและต่อเส้นเลือดเข้าด้วยกัน