การรักษารากฟันน้ำนม

การรักษารากฟันน้ำนม คืออะไร?

การรักษารากฟันน้ำนม (Pediatric Root Canal Treatment) คือ หัตถการทางทันตกรรมสำหรับเด็กเพื่อรักษาและเก็บฟันน้ำนมที่มีรอยผุทะลุเนื้อเยื่อในฟันอักเสบลุกลามไปจนถึงคลองรากฟัน หรือในรายที่เนื้อเยื่อส่วนรากฟันตาย โดยไม่จำเป็นต้องถอนทิ้งก่อนการหลุดตามธรรมชาติ กรณีที่เด็กปวดฟันรุนแรง มีตุ่มหนอง หรือฟันเปลี่ยนสี เพื่อรักษาพื้นที่ในขากรรไกรให้ฟันแท้สามารถงอกขึ้นมาในตำแหน่งที่ถูกต้องได้

ตามปกติ ฟันน้ำนมจะประกอบไปด้วยชั้นเคลือบฟันและเนื้อฟัน ล้อมรอบส่วนของโพรงประสาทฟันที่อยู่ตรงกลางซี่ฟัน ส่วนของโพรงประสาทฟันจะปลอดจากเชื้อโรค เนื่องจากมีโครงสร้างที่แข็งแรงเป็นเหมือนเกราะห่อหุ้มเอาไว้ แต่เมื่อฟันผุได้ลุกลามเข้ามาถึงโพรงประสาทฟันจะเกิดการกระตุ้นของเส้นประสาทที่อยู่ในโพรงประสาทนั้น ทำให้ปวดฟันจนต้องรักษารากฟันน้ำนมในที่สุด

เป็นการตัดเฉพาะเนื้อเยื่อประสาทฟันส่วนบนที่ติดเชื้อออก แล้วใส่ยาเพื่อรักษาเนื้อเยื่อส่วนรากฟันที่เหลือไว้ ใช้ในกรณีที่การติดเชื้อจำกัดอยู่ที่ส่วนของโพรงประสาทฟัน ฟันเหล่านี้มักจะไม่เคยมีอาการปวด หรือเคยปวดบ้างเมื่อเศษอาหารติด แต่พอเขี่ยเศษอาหารออก ฟันก็หายปวดทันที

คือ การนำเนื้อเยื่อประสาทฟันออกทั้งหมด ทั้งส่วนตัวฟันและรากฟัน จากนั้นอุดด้วยวัสดุที่มีฤทธิ์ในการต้านเชื้อ สามารถละลายตัวได้ตามรากฟันน้ำนมที่จะละลายไปเมื่อฟันแท้ขึ้น ใช้เมื่อการติดเชื้อลุกลามไปจนถึงคลองรากฟัน ฟันเหล่านี้มักมีประวัติปวดขึ้นเอง โดยเฉพาะเวลานอนตอนกลางคืน เคยบวมหรือปวดเมื่อเศษอาหารติดฟัน แต่เมื่อนำเศษอาหารออกแล้ว ต้องใช้เวลานานกว่าจะหายปวด

ประโยชน์ของการรักษารากฟันน้ำนม

ขั้นตอนการรักษารากฟันน้ำนม

ทันตแพทย์จะฉีดยาชาเพื่อให้เด็กไม่รู้สึกเจ็บในระหว่างทำหัตถการ

ทันตแพทย์จะเปิดช่องทางเข้าสู่โพรงฟันเพื่อตัดเนื้อเยื่อประสาทฟันส่วนที่ติดเชื้อและอักเสบออก

หาความยาวรากฟัน

ขยายและล้างคลองรากฟันเพื่อกำจัดเนื้อเยื่อในที่ติดเชื้อทั้งส่วนโพรงฟันและคลองรากฟัน

ใส่ยาฆ่าเชื้อและอุดปิดโพรงประสาทฟันด้วยวัสดุอุดคลองรากฟันน้ำนมที่สามารถละลายไปได้เองตามธรรมชาติ โดยไม่ทำอันตรายต่อเนื้อเยื่อรอบปลายรากฟันและหน่อฟันแท้ข้างใต้

บูรณะตัวฟันด้วยการครอบฟันน้ำนมเพื่อความแข็งแรงในการบดเคี้ยว

หมายเหตุ : ราคาขึ้นอยู่กับจำนวนรากฟันและสภาพความเสียหายของโครงสร้างฟันตั้งต้น

ผลข้างเคียงจากการไม่รักษารากฟันน้ำนม

Q&A หลากคำถาม มีคำตอบ เกี่ยวกับการรักษารากฟันน้ำนม

ลักษณะฟันผุแบบใดที่ยังสามารถอุดฟันได้?

– เสียวฟันเฉพาะตอนดื่มน้ำเย็นหรือทานของหวาน

– พบจุดดำหรือรูผุบนผิวฟัน เนื้อฟันยังแข็งแรง

– สภาพเหงือกปกติ ไม่มีอาการบวม

– ไม่เจ็บเมื่อเคี้ยวอาหารปกติ

– มีเนื้อฟันเหลือมากพอให้อุดได้

ใช้เวลาในการรักษารากฟันน้ำนมนานเท่าใด?

โดยทั่วไปการรักษารากฟันน้ำนมส่วนบน (Pulpotomy) ทำเสร็จได้ภายในเวลา 30-45 นาที

ข้อห้ามในการรักษารากฟันน้ำนมบางส่วน (Pulpotomy) มีอะไรบ้าง?

– ฟันที่ไม่สามารถบูรณะได้

– ภาพถ่ายรังสีแสดงว่ามีการละลายภายในหรือภายนอกคลองรากฟันเกิน 1 ใน 3 ของความยาวราก

– พื้นของโพรงฟันมีรอยทะลุ เนื่องจากรอยผุ

– รากฟันละลายผิดปกติ มากกว่า 1 ใน 3 ของความยาวราก

– กระดูกรอบรากฟันสูญเสียมาก, มีถุงน้ำที่ปลายรากฟัน

– เงาดำบริเวณปลายรากหรือรอยแยกรากมีขนาดกว้างและลุกลามใกล้หน่อฟันแท้

รายการอ้างอิง

อรอุมา คงทวีเลิศ. (2551). เทคนิคเพื่อการปรับปรุงวิธีการรักษาพัลเพคโตมีในฟันน้ำนม. กรุงเทพฯ : ภาควิชาทันตกรรมสำหรับเด็ก คณะทันตแพทย์ศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.